Najnowsze korzystne orzeczenia wydane w sprawach frankowiczów

Najnowsze korzystne orzeczenia wydane w sprawach frankowiczów

Najnowsze korzystne orzeczenia wydane w sprawach frankowiczów

Wyrok Sądu Najwyższego z dnia 11 grudnia 2019 r., V CSK 382/18
http://sip.lex.pl/orzeczenia-i-pisma-urzedowe/orzeczenia-sadow/v-csk-382-18-dopuszczalnosc-umowy-kredytu-522865040

Sąd Apelacyjny w Gdańsku, wyrok z 18.12.2020, V ACa 447/20 (mBank)
https://orzeczenia.ms.gov.pl/content/$N/151000000002503_V_ACa_000447_2020_Uz_2020-12-18_002

Sąd Okręgowy we Wrocławiu Wydział Odwoławczy, wyrok z 19.01.2021, II Ca 1391/20 (Santander)

Sąd Apelacyjny w Łodzi, wyrok z 31.08.2020 r., I ACa 784/19 (mBank)
https://orzeczenia.ms.gov.pl/content/$N/152500000000503_I_ACa_000784_2019_Uz_2020-08-31_001

wyrok z dnia 29.07.2020, Sąd Okręgowy w Warszawie, Umowa Deutsche Bank, unieważnienie umowy. Teoria dwóch kondykcji. Sygn. akt V Ca 897/19

I instancja SSR Łukasz Mrozek, VI C 1477/17 Sąd Rejonowy dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie wyrok z dnia 15.01.2019

wyrok z dnia  23 lipca 2020 r. Sąd Apelacyjny w Warszawie (SSA Teresa Mróz, Tomasz Pałdyna, Małgorzata Borkowska, VI ACa 768/19) oddalił apelację banku, a tym samym wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie w sprawie XXV C 2883/18 ustalający nieważność umowy jest już prawomocny. Raiffeisen Bank

17.07.2020 r. Sąd Apelacyjny w Katowicach I Wydział Cywilny (sygn. akt I ACa 831/18, sprawozdawca SSA Anna Bochdziewicz) uwzględnił w całości apelację kredytobiorców i uznał, że dwie umowy kredytu indeksowanego do CHF zawarte w 2005 roku z Bankiem Millennium są nieważne.

W dniu 29 października 2020 r., Sąd Okręgowy w Lublinie, I Wydział Cywilny, sygn. akt I C 10/19, wydał wyrok ustalający nieważność umowy kredytu hipotecznego dawnego Banku Fortis S.A., obecnie BNP Paribas.(nieprawomocne)

8 listopad 2020 r., Sąd Rejonowy dla Warszawy-Śródmieścia w Warszawie, VI Wydział Cywilny, sygn. akt: VI C 2260/18, SSR Anna Perkowska (nieprawomocne) Deutsche Bank

Czy fakt, że kredytobiorca spłacał kredyt we frankach uniemożliwia złożenie pozwu?

Czy fakt, że kredytobiorca spłacał kredyt we frankach uniemożliwia złożenie pozwu?

Czy fakt, że kredytobiorca spłacał kredyt we frankach uniemożliwia złożenie pozwu?

Jeżeli chodzi o spłatę w CHF, która jest następstwem zawarcia proponowanego przez bank aneksu, to nie zamyka to drogi do dochodzenia nieważności umowy. Umowę ocenia się, pod kątem klauzul niedozwolonych z chwili jej zawarcia tak więc zawarcie aneksu umożliwiającego spłatę w CHF w większości przypadków nie ma znaczenia. Sądy zasądzają  kwoty spłacone w CHF również w tej walucie.

W przypadku, kiedy umowa przewiduje możliwość spłaty w CHF i kredytobiorca decyduje się na nią, ocenić należy każdorazowo postanowienia przewidujące tę możliwość. Zdarza się bowiem, że Bank otwiera rachunek walutowy w CHF, na którym kredytobiorca ma zapewnić środki, które są pobierane w oparciu o przeliczenia z zastosowaniem kursu ustalanego przez bank, tym samym możliwość spłaty w CHF jest uregulowana również w oparciu o postanowienia umowne.

Nie jest brany pod uwagę sposób wykonania umowy a jej treść, tym samym jeżeli umowa zawiera postanowienia abuzywne, nie ma znaczenia, czy kredyt był spłacany w CHF.

Możliwość uzyskania ochrony w sądzie gdy kredyt spłacany jest przez wiele lat, a wysokość raty przewyższa możliwości zarobkowe kredytobiorcy.

Możliwość uzyskania ochrony w sądzie gdy kredyt spłacany jest przez wiele lat, a wysokość raty przewyższa możliwości zarobkowe kredytobiorcy.

Możliwość uzyskania ochrony w sądzie gdy kredyt spłacany jest przez wiele lat, a wysokość raty przewyższa możliwości zarobkowe kredytobiorcy.

Istnieje możliwość wydania przez Sąd postanowienia w przedmiocie zabezpieczenia roszczenia poprzez ukształtowanie przez sąd praw stron postępowania, w ten sposób, że wstrzymany zostaje obowiązek płatności kolejnych rat na czas trwania postępowania oraz zakazuje się aby Bankowi wypowiedzenia umowy.

Koniecznym jest uprawdopodobnienie roszczenia oraz wykazanie interesu prawnego.

Brak unormowania praw i obowiązków stron na czas trwania postępowania mógłby narazić powodów na straty finansowe, biorąc pod uwagę fakt, że regularnie uiszczają raty kapitałowo – odsetkowe na rzecz pozwanego na podstawie umowy, która z dużym prawdopodobieństwem może zostać uznana za nieważną.Należy wskazać, że może to doprowadzić do obciążenia majątku powodów i bezpodstawnego wzbogacenia pozwanego. Wstrzymanie dokonywania spłat w sytuacji, gdy już dokonane spłaty osiągnęły co najmniej poziom sumy wypłaconego powodom kredytu, jest uzasadnione istotą i celem postępowania, jakim jest przesądzenie braku ważnego stosunku zobowiązaniowego i uzyskanie przez powodów  zwrotu świadczenia spełnionego nienależnie. Kontynuowanie spłat zwiększa bowiem zakres świadczenia nienależnego. Można zauważyć, że zabezpieczenie tego rodzaju jest stosowane w orzecznictwie (zob. postanowienie Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 06.08.2019 r. XXV C 355/18, postanowienie Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 10.01.2020 r., XVIII C 2186/19).

Różnica w żądaniach w zależności od sytuacji kredytobiorcy

Różnica w żądaniach w zależności od sytuacji kredytobiorcy

Różnica w żądaniach w zależności od sytuacji kredytobiorcy

W sytuacji, kiedy Kredytobiorca spłacił wartość nominalną kredytu bank pozostaje bezpodstawnie względem kredytobiorcy, w przypadku ustalenia, że umowa jest nieważna. Żądanie o zapłatę stanowi różnicę pomiędzy sumą kwot wpłaconych przez kredytobiorcę na rzecz banku a kwotą udostępnioną kredytobiorcy przez Banku.

W przypadku, kiedy kwota wpłacona przez kredytobiorców nie przewyższa wartości nominalnej kredytu istnieje ryzyko oddalenia żądania o zapłatę, ale wciąż jest duża szansa ustalenia, że umowa jest nieważna.

http://orzeczenia.waw.sa.gov.pl/content/$N/154500000000503_I_ACa_000697_2018_Uz_2019-12-30_001

orzeczenie SA w Warszawie z dnia 30.12.2019 r.

W sprawie niniejszej na przykład, przyjmując wyliczenia pozwu (k. 5) powodowie, którzy uzyskali od banku ok. 568.000 zł, a następnie spłacili ponad 400.000 zł, mogliby żądać od banku zwrotu tych 400.000 zł. Jednocześnie bank – dysponujący póki co spłatą w wysokości 400.000 zł – mógłby żądać od nich tytułem zwrotu nienależnego świadczenia pełnej kwoty 568.000 zł. Tak więc choć do majątku powodów weszło bez ważnej podstawy prawnej 568.000 zł, z czego 400.000 zł powodowie już pozwanemu zwrócili, przyjmowałoby się dla wzajemnych rozliczeń fikcję łącznego bezpodstawnego wzbogacenia na kwotę 968.000 zł (568.000 zł po stronie powodowej i jednocześnie 400.000 zł po stronie pozwanej), pomijając w ten sposób, że zasadniczo wzbogaceniu jednej strony odpowiada zubożenie drugiej. Przy takiej wykładni prawnej dopiero oświadczenie jednej lub drugiej strony o potrąceniu mogłoby doprowadzić do pewnej kompensaty tych roszczeń (ze wszystkim ograniczeniami regulującymi potrącenie, a dotyczącymi wymagalności roszczeń i ich zaskarżalności). Tymczasem przecież każda spłata raty kredytu dokonana przez powodów zmniejszała stan zubożenia pozwanego banku, jednocześnie stan zubożenia powodów w tej sprawie w ogóle nie powstał. Powstałby on dopiero, gdyby suma ich wpłat przekroczyła wysokość uzyskanej od pozwanego kwoty.

Co z kredytem po rozwodzie?

Co z kredytem po rozwodzie?

Co z kredytem po rozwodzie?

Rozwód i podział majątku nie skutkuje zwolnieniem z długu wobec banku któregokolwiek z kredytobiorców. Rozwiedzeni małżonkowie pozostają wobec banku solidarnie odpowiedzialni za spłatę kredytu frankowego. Aby rozwiązać problem związanych z kredytem hipotecznym w trakcie rozwodu jeden z byłych współmałżonków może zostać w mieszkaniu i ponosić pełną odpowiedzialność za spłatę raty kredytu, jednak zanim to nastąpi, powinien wystąpić z odpowiednim wnioskiem do banku, który przyznał owy kredyt. Były współmałżonek musi wypełnić wniosek dokument ze zwolnieniem jednej ze stron z kredytu. Wniosek uruchamia odpowiednią procedurę, która polega na sprawdzeniu zdolności finansowej. Bank chce wiedzieć, czy jedna osoba będzie w stanie samodzielnie spłacać miesięczną ratę kredytu hipotecznego. Jeśli bank stwierdzi, że osoba ta, nie jest zdolna uregulować dług, poprosi o zabezpieczenie lub zasugeruje, aby dodatkowa osoba przystąpiła do kredytu. Jeśli bank pozytywnie rozpatrzy prośbę, stworzy oddzielny aneks, w którym jeden ze współmałżonków zostanie jedynym kredytobiorcą.

W skład majątku wspólnego wchodzi nieruchomość obciążona kredytem, powstaje więc pytanie, jak wartość owej nieruchomości należy uwzględnić przy podziale- z uwzględnieniem niespłaconego kredytu czy też nie?

Odpowiedź na to pytanie znaleźć można w Uchwale Sądu Najwyższego, która została wydana stosunkowo niedawno, bo w dniu 28 marca 2019 r., sygn. akt: III CZP 21/18, a w której Sąd odniósł się właśnie do podziału po rozwodzie majątku wspólnego małżonków w skład którego wchodzi nieruchomość obciążona hipoteką. W sentencji powołanej Uchwały Sąd wskazał bowiem, że: „W sprawie o podział majątku wspólnego małżonków, obejmującego nieruchomość obciążoną hipoteką zabezpieczającą udzielony małżonkom kredyt bankowy, sąd – przydzielając tę nieruchomość na własność jednego z małżonków – ustala jej wartość, jeżeli nie przemawiają przeciwko temu ważne względy, z pominięciem wartości obciążenia hipotecznego.”

W uzasadnieniu do wydanej Uchwały Sąd podkreślił ponadto, że w sprawach o podział majątku wspólnego małżonków po ustaniu ustawowej wspólności majątkowej w orzecznictwie ugruntował się pogląd – dotyczący także innych spraw działowych – że przedmiotem podziału są tylko aktywa, a wśród nich przede wszystkim prawo własności (współwłasności) rzeczy, użytkowanie wieczyste i prawa rzeczowe ograniczone, a także wierzytelności, inne roszczenia i prawa majątkowe oraz ekspektatywy ich nabycia. Podział nie obejmuje natomiast długów – w każdej postaci – co oznacza, że sąd w zasadzie nie ustala ich istnienia i wysokości (wartości) ani nie orzeka o ich spłacie. Przyjęto, że długów zaciągniętych przez oboje małżonków nie można rozliczać, gdyż mimo podziału majątku wspólnego dług nadal się utrzymuje, a przerzucenie długu tylko na jednego z małżonków godziłoby w prawa wierzycieli. Sąd zaakcentował również, że utrata przez jednego z małżonków – tego, który nie otrzymuje nieruchomości – statusu dłużnika rzeczowego, jest prawnie obojętna, gdyż oboje małżonkowie pozostają równoprawnymi, czy raczej „równozobowiązanymi” dłużnikami osobistymi, a ustanowione na nieruchomości zabezpieczenie pozostaje w mocy.

Co z kredytami gdy stroną umowy są także rodzice?

Co z kredytami gdy stroną umowy są także rodzice?

Co z kredytami gdy stroną umowy są także rodzice?

W sytuacji kiedy po stronie kredytobiorców mamy kilka osób, wszystkie to osoby są stroną postępowania a więc muszę  podpisać pełnomocnictwo procesowe. Formułując żądanie pozwu należy zwrócić, że o zasądzenie na rzecz solidarnych powodów można wnieść wówczas, kiedy osoby te faktycznie dokonywały spłat rat kredytu. W przypadku kiedy po stronie kredytobiorców mamy rodziców, czy też dalszych krewnych a spłat faktycznie dokonuje jedna osoba, np. osoba, która została jedynym właścicielem nieruchomości, na której sfinansowanie został zaciągnięty kredyt, to żądana kwota zostanie zasądzona na rzecz tej strony.

Istnieje możliwość odłączenia Współkredytobiorcy od zaciągniętego zobowiązania kredytowego. Możliwe jest w sytuacji, jeśli Kredytobiorca pozostający przy długu posiada wystarczającą zdolność kredytową. Jeżeli wystąpi niewystarczająca zdolność kredytowa Bank może wymagać dodatkowych zabezpieczeń lub częściowej nadpłaty kredytu.

Czy sytuacja ta dotyczy tylko kredytów frankowych?

Czy sytuacja ta dotyczy tylko kredytów frankowych?

Czy sytuacja ta dotyczy tylko kredytów frankowych?

Nie. Bank może oferować kredyt w innej walucie, istotne znaczenie mają zastosowane klauzule abuzywne a nie zastosowane waluta, bowiem waluta ta stanowi miernik wartości świadczenia, może to być kredyt indeksowany/denominowany kursem USD, CHF, EURO albo innym.

Sąd Rejonowy dla Warszawy – Woli (As. SR Małgorzata Bystrowska) w dniu 11 grudnia 2020 roku wydał wyrok, którym zasądził od  Getin Noble Bank S. A. na rzecz powoda kwotę 11.650,94 złotych oraz kwotę 8.805,81 USD i przesłankowo stwierdził nieważność umowy kredytu powiązanej z walutą USD. Sprawę prowadziła mec. Barbara Garlacz. Kredytobiorca pierwotnie zawarł z pozwanym umowę kredytu indeksowanego do waluty CHF, jednakże był to okres kiedy Getin Noble Bank odchodził od umów powiązanych z walutą CHF i gdy klient chciał uruchomić kredyt okazało się, że już nie można w walucie CHF i klientowi bank zaoferował kredyt indeksowany do waluty USD, po czym strony zawarły aneks.

Które umowy są umowami nieważnymi?

Które umowy są umowami nieważnymi?

Które umowy są umowami nieważnymi?

Typowe klauzule abuzywne stosowane przez Banki to klauzule dotyczące zasad ustalania kursów walut obcych służących do przeliczania wysokości kredytu. W tym zakresie można wskazać, że za niedozwolone Sąd uznał m.in.:

–     klauzulę numer 3178: „kredyt jest indeksowany do CHF/USD/EUR, po przeliczeniu wypłaconej kwoty zgodnie z kursem kupna CHF/USD/EUR według Tabeli Kursów Walut Obcych obowiązującej w Banku Millennium w dniu uruchomienia kredytu lub transzy” (Sąd Okręgowy w Warszawie – Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów w wyroku z dnia 14 grudnia 2010 roku – sygnatura akt XVII AmC 426/09);

–     klauzulę numer 3179: „w przypadku kredytu indeksowanego kursem waluty obcej kwota raty spłaty obliczona jest według kursu sprzedaży dewiz, obowiązującego w Banku na podstawie obowiązującej w Banku Tabeli Kursów Walut Obcych z dnia spłaty” (Sąd Okręgowy w Warszawie – Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów w wyroku z dnia 14 grudnia 2010 roku

–     klauzulę numer 5743: „raty kapitałowo-odsetkowe oraz raty odsetkowe spłacane są w złotych po uprzednim ich przeliczeniu wg kursu sprzedaży CHF z tabeli kursowej BRE Banku S.A. obowiązującego na dzień spłaty z godziny 14:50 (Sąd Okręgowy w Warszawie – Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów w wyroku z dnia 27 grudnia 2010 roku – sygnatura akt XVII AmC 1531/09.

Nieważności można doszukiwać się również w sprzeczności z bezwzględnie obowiązującymi przepisami, tj. art. 69 ustawy prawo bankowe. Najczęściej chodzi o brak określenia w umowie kwoty kredytu oraz waluty.

Co zmieniło się po wyroku TSUE?

Co zmieniło się po wyroku TSUE?

Co zmieniło się po wyroku TSUE?

W dniu 3 października 2019 r. Trybunał Sprawiedliwości UE wypowiedział się w sprawie skutków stosowania klauzul niedozwolonych (C-260/18, Dziubak) w kredytach frankowych. Pytanie prejudycjalne zgłosił Sąd Okręgowy w Warszawie, który rozstrzygał sprawę między państwem Dziubak a bankiem Raiffeissen. 

Prezes UOKiK, zauważa, że po wyroku TSUE z 2019 r. polskie sądy w sprawach kredytów walutowych orzekają o wiele częściej na korzyść konsumentów. Z danych Stowarzyszenia Stop Bankowemu Bezprawiu wynika, że 88 proc. spraw w sądach pierwszej instancji zakończyło się korzystnie dla konsumentów.

Zgodnie z wyrokiem TSUE: najistotniejszą kwestią dla oceny ważności umowy, w związku z zawartymi w niej klauzulami niedozwolonymi, jest odpowiedź na pytanie, czy umowa kredytu pozbawiona waloryzacji/indeksacji może nadal obowiązywać, z oprocentowaniem przewidzianym w umowie i bez niedozwolonych zapisów czy też musi być uznana za nieważną w całości. Z orzeczenia TSUE wypływa wniosek, iż obiektywna możliwość utrzymania obowiązywania umowy kredytu wydaje się w opisanych w sprawie okolicznościach niepewna. Tym samym TSUE wyznaczył kierunek dla rozstrzygania spraw przez Sądy krajowe.

19 listopada 2020 roku w Sądzie Apelacyjnym w Szczecinie ogłoszony został wyrok, który ma wszelkie podstawy, aby ukształtować korzystną dla tzw. „frankowiczów” linię orzeczniczą sądów w Szczecinie, w sprawie kredytów powiązanych z walutami obcymi. Sąd Apelacyjny w Szczecinie stwierdził, że nie istnieje podstawa prawna do uzupełnienia umowy na przykład poprzez zastosowanie kursów średnich NBP. Tym samym Sąd wykluczył takie rozwiązanie z powołaniem się na aktualne orzecznictwo SN i TSUE.

Ragn -Sells Polska sp. zo.o.

Ragn -Sells Polska sp. zo.o.

Ragn -Sells Polska sp. zo.o.

Obsługa prawna przedsiębiorców

Adwokat Klaudia Semeniuk świadczyła pomoc prawną na rzecz spółki Ragn- Sells Polska spółka z o.o. od 2001 roku to jest przez cały czas jej funkcjonowania na rynku polskim. 

W ramach swoich obowiązków prowadziła szereg spraw windykacyjnych, a także spraw o charakterze gospodarczym i administracyjnym.

Niejednokrotnie z sukcesem występowała przed Krajową Izbą Odwoławczą w postępowaniach o zamówienia publiczne.

Dzięki profesjonalnej pomocy prawnej spółka skutecznie radziła sobie z problemami jakie przedsiębiorcom sprawiają niejednoznaczne  przepisy i niejednolite orzecznictwo sądów. 

Agnieszka Pankau

członek Zarządu spółki Ragn -Sells Polska sp. zo.o.